Kto odkrył karty tarota i jaka jest ich historia?

Karty tarota owiane są aurą tajemniczości do tego stopnia, że nie można jednoznacznie określić ich pochodzenia. Ich korzenie sięgają wiele setek lat wstecz, a wpływ na nie miały różne kultury. Dzisiaj omawiamy historię kart tarota i spróbujemy przybliżyć osoby, których nie można pominąć, omawiając genezę tych ciekawych, magicznych akcesoriów.

Kto jest autorem pierwszych kart tarota?

Nie można jednoznacznie wskazać kogoś, kto odpowiedzialny był za powstanie kart tarota, ponieważ ich historia nie jest związana z konkretnymi osobami, a ewolucjami i zmianami, które miały miejsce na przestrzeni wieków. Ponadto istnieje wiele teorii mówiących o genezie kart tarota, jednak najwięcej z nich wskazuje na Włochy lub Francję jako kraje powstania. W przeciwieństwie do precyzyjnie udokumentowanych odkryć naukowych, rozwój tarota przebiegał stopniowo w różnych ośrodkach kulturowych.

Geneza i ewolucja kart w ciągu stuleci

Tak jak wspominaliśmy wcześniej, karty tarota powstały we Francji lub Włoszech w XV wieku, na co wskazuje większość dostępnych źródeł. Początkowo służyły one jedynie jako zestaw kart do gry. Były również podobne do tych, które znamy obecnie, jednak posiadały dodatkowe elementy, jak 3 damskie karty i jedną specjalną, zwaną Matką Boską, jednak ich twórca nie jest znany. W późniejszym czasie, po dołożeniu do nich symboliki i różnych alegorii, zaczęto wykorzystywać je jako narzędzie do wróżenia i przepowiadania przyszłości.

Karty tarota wykorzystywane do wróżenia powstały we Włoszech w XVIII wieku, kiedy to rozpoczęto przypisywać im magiczne zdolności i szybko zyskały popularność w całej Europie, gdzie poszczególne kraje tworzyły swoje warianty tych kart. W ten sposób powstały niemieckie czy hiszpańskie karty tarota, które różniły się rozkładem i sposobem interpretacji. Proces ten przypominał tworzenie lokalnych tradycji, dostosowujących uniwersalne symbole do regionalnych wierzeń i konwencji kulturowych.

Przełom w krajach anglojęzycznych

W krajach anglojęzycznych rozkwit popularności kart tarota przypadł na XX wiek, kiedy to kręgi okultystyczne i ezoteryczne przychylniejszym okiem zaczęły na nie spoglądać, a po czasie regularnie z nich korzystać, doceniając ich moc. W tym czasie powstały także kolejne systemy rozkładów tego narzędzia, jak np. Rider-Waite-Smith Tarot będący najpopularniejszym systemem interpretacji kart tarota. Wydanie tej talii w 1909 roku ustaliło wzorce, które do dziś stanowią punkt odniesienia dla większości współczesnych wersji.

Wkład Salvadora Dalego w rozwój tarota

Niewielu ludzi wie również o tym, że w 1970 roku znany hiszpański artysta — Salvador Dali — stworzył własną wersję tarota zwaną Dali Universal Tarot. Karty te były niezwykle ciekawe, unikatowe i innowacyjne, a łączyły w sobie charakterystyczne dla Dalego surrealistyczne obrazy oraz bogatą symbolikę nawiązującą także do mitologii. Dzieło to pokazało, że tarot może być jednocześnie narzędziem duchowym i dziełem sztuki wizualnej najwyższej próby.

Rozwój systemów interpretacyjnych na przestrzeni wieków

Na różne systemy interpretacji kart tarota wpływ miał przede wszystkim czas oraz zmiany zachodzące w kulturze, tradycjach czy wierzeniach. Od początku, kiedy zaczęto im przypisywać magiczne zdolności, regularnie dodawano do kart tarota symbolikę oraz kształtowano różne sposoby na ich interpretację. Proces ten nie przebiegał chaotycznie — przeciwnie, opierał się na filozoficznych fundamentach i duchowych szkołach myślenia.

System kabalistyczny jako najstarszy fundament

Jednym z najstarszych systemów jest system kabalistyczny, który opierając się na żydowskiej tradycji kabały łączy w sobie również elementy astrologii, filozofii oraz alchemii. Integracja drzewa życia z arkanami tarota tworzy spójny model kosmologiczny, w którym każda karta odpowiada konkretnemu poziomowi duchowej ewolucji. Ten system wymagał od interpretatorów zaawansowanej wiedzy teologicznej i symbolicznej, przez co był domeną wtajemniczonych.

System ezoficzny i numerologiczne podejście

Kolejnym jest system ezoficzny, w którym bardzo mocno stawia się również na numerologię. Liczby przypisane kartom nie są przypadkowe — każda reprezentuje określoną wibrację energetyczną i cykl życiowy. W tym ujęciu sekwencja arkanów odzwierciedla duchową wędrówkę człowieka od niewiedzy do oświecenia, a liczby pełnią rolę drogowskazów na tej ścieżce.

Rider-Waite-Smith Tarot jako współczesny standard

Najpopularniejszym systemem jest ten z 1909 roku, który został stworzony przez artystkę Pamelę Colman Smith i okultystę Arthura Edwarda Waite’a, a wspominaliśmy o nim powyżej, mianowicie Rider-Waite-Smith Tarot. Karty te przedstawiają obrazy zainspirowane wieloma źródłami, jak kabała, astrologia, filozofia czy numerologia. Innowacją było pełne zilustrowanie wszystkich 78 kart, co umożliwiło intuicyjną interpretację również początkującym — wcześniejsze talie ilustrowały jedynie arkana większe, pozostawiając pomniejsze bez obrazów symbolicznych.